EZD w szkole, czyli elektroniczne zarządzanie dokumentacją, oznacza, że sekretariat rejestruje korespondencję, prowadzi sprawy i archiwizuje dokumenty w systemie teleinformatycznym zamiast w papierowych teczkach. Stan na listopad 2026 r.: EZD w szkole nie jest obowiązkowe, a o przejściu na nie decyduje dyrektor. Ministerstwo Cyfryzacji zapowiada jednak obowiązek dla administracji publicznej najwcześniej od 2029 r., a wiele gmin już teraz wdraża EZD RP we wszystkich swoich szkołach i przedszkolach. Poniżej wyjaśniamy, co obowiązuje szkoły dziś, kto podejmuje decyzję, jak wygląda wdrożenie i jaki sprzęt jest potrzebny w sekretariacie.
W tym artykule:
- Czy EZD jest obowiązkowe w szkole?
- Co już obowiązuje szkoły: e-Doręczenia
- Kto w szkole decyduje o przejściu na EZD?
- EZD w szkołach – jak wygląda wdrożenie EZD RP
- Jaki sprzęt do EZD w szkole?
- Ile kosztuje EZD w szkole?
- Najczęstsze pytania
Czy EZD jest obowiązkowe w szkole?
Nie – na dziś żaden przepis nie nakazuje szkole prowadzenia dokumentacji w systemie EZD. Szkoła może pracować w systemie tradycyjnym (papierowym) albo w EZD, a wybór należy do dyrektora i wynika z instrukcji kancelaryjnej szkoły.
Zmiana jest zapowiadana. Według Prawo.pl (12.10.2026) Ministerstwo Cyfryzacji przesunęło planowany obowiązek stosowania systemów klasy EZD w administracji publicznej z 1 stycznia 2028 r. na rok 2029 – i to „najwcześniej”. Obowiązek wprowadzi dopiero ustawa, której jeszcze nie uchwalono, więc to ona rozstrzygnie, czy i od kiedy obejmie szkoły. Czym jest EZD RP, skąd wziął się termin 2029 i co oznacza obowiązek dla urzędów, opisaliśmy w osobnym wpisie.
Czy EZD jest obowiązkowe w szkole – w skrócie
Dziś nie. Szkoła musi natomiast od 1 stycznia 2025 r. odbierać i wysyłać korespondencję przez e-Doręczenia, a planowany obowiązek EZD to według resortu cyfryzacji najwcześniej 2029 r.
Co już obowiązuje szkoły: e-Doręczenia
Obowiązkowe są już e-Doręczenia, czyli elektroniczny odpowiednik listu poleconego. Szkoły i przedszkola prowadzone przez jednostki samorządu terytorialnego stosują je od 1 stycznia 2025 r. w zakresie publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego. Usługa hybrydowa (wydruk i doręczenie papierowe listu wysłanego elektronicznie) obowiązuje je od 1 października 2029 r. – art. 155 ust. 6 ustawy o doręczeniach elektronicznych, jak wyjaśnia Kuratorium Oświaty w Kielcach. Szkoły prowadzone przez ministra stosują obie usługi od 1 stycznia 2025 r.
e-Doręczenia to nie to samo co EZD. Skrzynka do e-Doręczeń służy do wymiany listów, a EZD do prowadzenia całej sprawy: rejestracji pisma, dekretacji, akceptacji i archiwizacji. W praktyce jedno pociąga drugie – pisma z e-Doręczeń przychodzą w formie elektronicznej, a system EZD (EZD RP ma taką integrację) od razu je rejestruje, zamiast drukować i nadawać im numer w dzienniku korespondencji.
Kto w szkole decyduje o przejściu na EZD?
Szkoły i przedszkola nie stosują rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej, które obowiązuje urzędy gmin, starostwa i urzędy marszałkowskie. Szkoła ustala własną instrukcję kancelaryjną i jednolity rzeczowy wykaz akt (JRWA) w porozumieniu z archiwum państwowym – art. 6 ust. 2 ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (wyjaśnienie Archiwum Państwowego w Kielcach).
Z tego wynikają trzy rzeczy, które warto sprawdzić przed decyzją:
- Dyrektor wybiera system wykonywania czynności kancelaryjnych – tradycyjny albo elektroniczny – i wskazuje go w instrukcji kancelaryjnej.
- Instrukcja kancelaryjna musi dopuszczać EZD. Jeśli szkoła ma instrukcję przewidującą tylko dokumentację papierową, przed wdrożeniem trzeba ją zmienić i ponownie uzgodnić z archiwum państwowym.
- Organ prowadzący może przygotować wspólne przepisy. Wójt, burmistrz, prezydent miasta albo starosta mogą określić wspólną instrukcję kancelaryjną i wykaz akt dla podległych jednostek o zbliżonym zakresie działania – na przykład dla wszystkich szkół w gminie.
EZD w szkołach – jak wygląda wdrożenie EZD RP
Najczęściej wybieranym systemem jest EZD RP – bezpłatny system rozwijany przez NASK na zlecenie Ministerstwa Cyfryzacji. Szkoły rzadko wdrażają go samodzielnie. Zwykle robi to gmina lub powiat dla wszystkich swoich jednostek naraz, w tak zwanym modelu kaskadowym: urząd wdraża system u siebie, a potem w szkołach, przedszkolach i innych jednostkach podległych. Tak pracuje na przykład Kraków, który wdraża EZD RP w 332 miejskich jednostkach – 95 proc. z nich to szkoły, przedszkola i inne jednostki oświatowe – w bezpłatnej chmurze EZD RP (model SaaS), bez kupowania serwerów.
Wdrożenie EZD w szkole przebiega zwykle w takich krokach:
- Decyzja dyrektora albo organu prowadzącego i wybór systemu oraz sposobu jego udostępnienia (chmura albo serwer gminy).
- Zmiana instrukcji kancelaryjnej i przegląd JRWA, uzgodnienie z archiwum państwowym.
- Konfiguracja systemu: struktura szkoły, użytkownicy i uprawnienia (dyrektor, sekretariat, księgowość, kadry).
- Połączenie z e-Doręczeniami i ePUAP.
- Przygotowanie stanowiska kancelaryjnego w sekretariacie: skaner, czytnik kodów kreskowych i drukarka etykiet.
- Szkolenie sekretariatu i dyrektora, a potem start pracy w systemie – często od korespondencji wpływającej.
W szkole system obsługuje dokumentację organizacyjną, administracyjną, kadrową i finansową: korespondencję z organem prowadzącym, kuratorium i rodzicami, zarządzenia dyrektora czy umowy. Nie zastępuje dziennika elektronicznego – dokumentację przebiegu nauczania szkoła prowadzi według odrębnych przepisów oświatowych.
Jaki sprzęt do EZD w szkole?
W szkole zwykle wystarcza jedno stanowisko kancelaryjne w sekretariacie, bo tam trafia cała korespondencja. Wyposażenie opisują rekomendacje Operatora EZD RP (aktualizacja z 12 lipca 2026 r.):
| Urządzenie | Do czego służy w sekretariacie | Rekomendacje EZD RP |
|---|---|---|
| Skaner dokumentów | skanowanie pism wpływających do systemu | sterowniki TWAIN; zalecane podajnik ADF, skanowanie dwustronne i co najmniej 25 stron na minutę; dopuszczalne urządzenie wielofunkcyjne z zapisem do folderu |
| Czytnik kodów kreskowych | odczyt kodu z naklejki na piśmie i otwarcie sprawy w systemie | podstawka, odczyt Code 128 i Interleaved 2 of 5, automatyczny Enter |
| Drukarka etykiet | naklejki z kodem kreskowym na pisma wpływające i wychodzące | język EPL/ZPL; etykiety termotransferowe 50 × 30 mm do rejestru przesyłek wpływających, termiczne 100 × 40 mm do korespondencji wychodzącej |
| Komputer | praca w systemie | Windows 11 64-bit, co najmniej 4 rdzenie i 16 GB RAM, monitor Full HD, aplikacje NASK Desk i QuickScan |
Gotowy zestaw łączy czytnik kodów, drukarkę etykiet z etykietami i taśmą barwiącą, a w wyższych wariantach także skaner. Jeśli szkoła ma już nowoczesne urządzenie wielofunkcyjne z podajnikiem, wystarczy zestaw bez skanera. Gdy kopiarka jest stara albo stoi w innym pomieszczeniu, lepiej sprawdzi się osobny skaner z podajnikiem, ustawiony przy biurku sekretariatu.
Sprzęt do EZD dla sekretariatu szkoły
Zestawy z czytnikiem kodów i drukarką etykiet kosztują od 1 169 zł, zestawy ze skanerem dokumentów od 3 148 zł, a sam skaner z podajnikiem od 2 199 zł. Każdy zestaw sprawdziliśmy w pracy z systemem EZD RP, a etykiety i taśmy barwiące dobierzesz do drukarki z zestawu.
Ile kosztuje EZD w szkole?
Licencja EZD RP jest bezpłatna, a gminy i szkoły mogą korzystać z publicznej chmury EZD RP bez kupowania serwerów. Koszty, które zostają, to:
- wdrożenie – jeśli prowadzi je gmina w modelu kaskadowym, szkoła zwykle nie płaci osobno; przy zewnętrznej firmie wdrożeniowej koszt zależy od zakresu (zmiana instrukcji, konfiguracja, szkolenia);
- sprzęt do sekretariatu – w naszym sklepie zestaw z czytnikiem kodów i drukarką etykiet kosztuje około 1 170 zł, zestaw ze skanerem dokumentów około 3 150 zł, a zestaw z wydajniejszym skanerem i drukarką około 4 590 zł (ceny brutto z listopada 2026 r.);
- materiały eksploatacyjne – etykiety i taśmy barwiące do drukarki.
Najczęstsze pytania
Od kiedy EZD będzie obowiązkowe w szkołach?
Tego jeszcze nie wiadomo. Ministerstwo Cyfryzacji mówi o obowiązku dla administracji publicznej najwcześniej od 2029 r., ale obowiązek wprowadzi dopiero ustawa i to ona określi, czy obejmie szkoły i od kiedy.
Czy szkoła musi wdrożyć akurat EZD RP?
Nie. Szkoła może wybrać dowolny system klasy EZD zgodny z przepisami archiwalnymi. EZD RP wybiera wiele gmin i szkół, bo licencja jest bezpłatna, a system ma gotową integrację z e-Doręczeniami i ePUAP.
Czy EZD dotyczy też przedszkoli?
Tak, na tych samych zasadach co szkoły. Przedszkole ustala instrukcję kancelaryjną w porozumieniu z archiwum państwowym, a dyrektor decyduje o systemie EZD albo tradycyjnym. Gminy wdrażające EZD RP kaskadowo obejmują nim zwykle szkoły i przedszkola jednocześnie.
Czy EZD w szkole zastępuje dziennik elektroniczny?
Nie. Dziennik elektroniczny służy do dokumentacji przebiegu nauczania, a EZD do korespondencji i spraw administracyjnych szkoły. To dwa osobne systemy.
Ile stanowisk kancelaryjnych potrzebuje szkoła?
Zwykle jedno – w sekretariacie, który przyjmuje i wysyła korespondencję. Drugie stanowisko przydaje się w dużych zespołach szkół albo wtedy, gdy korespondencję obsługują osobno sekretariat i księgowość.


